19 maja obchodzony jest Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby

twojnajlepszyszpital.pl
twojnajlepszyszpital.pl

19 maja obchodzony jest Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby. Inicjatorami obchodów są organizacje pozarządowe, których celem jest popularyzowanie profilaktyki i informacji na temat wirusowych zapaleń wątroby. W Polsce obchody Światowego Dnia Wirusowego Zapalenia Wątroby zainaugurowało Stowarzyszenie Pomocy Chorym z HCV „Prometeusze”, mając na celu zwiększenie świadomości społeczeństwa oraz zaangażowania polityków w walkę z przewlekłym zapaleniem wątroby typu C i B, jak to ma miejsce w przypadku HIV/AIDS, malarii czy gruźlicy.

Jak wynika z raportu World Hepatitis Alliance (WHA), aż 500 mln ludzi na świecie (co 12 mieszkaniec naszego globu) choruje na wirusowe zapalenie wątroby typu C, bądź B, a większość z nich nie ma świadomości swojego zakażenia. Rocznie wirusy HCV i HBV zabijają ok. 1,5 miliona ludzi.
Wirusy zapalenia wątroby: typu C (HCV) oraz typu B (HBV), wywołują u człowieka zapalenie wątroby, które może przebiegać w postaci ostrego lub przewlekłego procesu zapalnego. Nieleczone WZW C oraz WZW B może prowadzić do marskości, niewydolności i raka wątroby, a w rezultacie – do śmierci.

W przypadku wirusowego zapalenia wątroby typu C dostępne obecnie metody terapeutyczne umożliwiają wyleczenie zakażenia u ponad 50% chorych. Standardowym leczeniem WZW typu C jest terapia skojarzona z zastosowaniem pegylowanego interferonu alfa 2A lub 2B i rybawiryny. Skuteczność terapii zależy od stopnia zaawansowania choroby oraz genotypu wirusa. Gorzej odpowiadają na terapię pacjenci zakażeni genotypem 1 wirusa HCV, który jest najczęściej spotykanym w populacji genotypem. Na wirusa HCV jak dotąd nie wynaleziono szczepionki. Niezwykle istotna jest więc edukacja społeczna na temat dróg rozprzestrzeniania się wirusa i sposobów unikania zakażenia oraz badania przesiewowe anty-HCV.

Wirusowe zapalenie wątroby typu B jest chorobą dającą się kontrolować przy zastosowaniu odpowiednich leków. Zakażenia można uniknąć, bowiem istnieje skuteczna szczepionka przeciwko wirusowi HBV. Wdrożony w Polsce, w latach 1989-1996, program obowiązkowych szczepień noworodków oraz obowiązkowe szczepienia w grupach ryzyka pozwoliły zapanować nad rozprzestrzenianiem się wirusa HBV w Polsce i znacznie ograniczyć ilość nowych zakażeń. W latach 1979-1985 notowano średnio 15 785 nowych przypadków WZW typu B rocznie. Od 6 lat liczba zarejestrowanych przypadków jest mniejsza aniżeli 2000 rocznie.

Obecnie w Polsce dostępne są leki skutecznie działające na wirusa B, przy czym jeden z nich (interferon) jednocześnie wzmacnia układ odpornościowy zakażonego. Pozostałe leki podawane doustnie powodują działanie bezpośrednio antywirusowe. W terapii chorych obowiązuje zasada: im bardziej zostanie stłumione namnażanie się wirusa (wiremia), tym bardziej i gwałtownie maleje prawdopodobieństwo rozwoju niekorzystnych zmian w wątrobie, takich jak jej marskość i rak wątrobowo-komórkowy. Nie wszyscy zakażeni WZW B wymagają stosowania leków. Jednak zadecydować o tym może wyłącznie lekarz.

W Polsce – wg danych Polskiej Grupy Ekspertów HCV – szacunkowa liczba zakażonych wirusem HCV może wynosić nawet 730 tys. osób, z czego ok. 95% nie jest świadomych swojej choroby. Zakażenie wirusem HCV jest bardzo często określane jako „cicha epidemia” za względu na wieloletni bezobjawowy przebieg. Zwykle choroba rozpoznawana jest przypadkowo, często po wielu latach trwania zakażenia. Pacjent, u którego test anty-HCV jest dodatni, musi być koniecznie skierowany do poradni chorób wątroby na dodatkowe badania. Wirus zapalenia wątroby typu C został zaliczony do karcynogenów klasy I.

Wirusowe zapalenie wątroby typu B jest jedną z najczęściej występujących chorób zakaźnych – szacuje się, że kontakt z wirusem miało 2 mld osób na świecie (1/3 populacji). W Polsce – według szacunków Polskiej Grupy Ekspertów HBV – liczba zakażonych wynosi ok. 400–600 tys. osób. Wirus HBV jest 100 razy bardziej zakaźny niż wirus HIV i jest drugim co do częstości, po tytoniu, pojedynczym czynnikiem wywołującym raka. Podobnie jak w przypadku HCV, zakażenie wirusem HBV nie daje objawów charakterystycznych i najczęściej jest wykrywane przypadkowo. Niemniej, zakażeniom wirusem B bardzo skutecznie zapobiega się poprzez szczepienia.

Głównym źródłem zakażeń zarówno wirusem HCV jak i HBV są zakażenia szpitalne (ok. 80%). Do zakażenia wirusem HCV dochodzi podczas kontaktu z krwią i jej pochodnymi. Zakażeniem grożą procedury medyczne dokonywane źle wysterylizowanym sprzętem. Ryzyko zakażenia występuje również w trakcie wykonywania zabiegów kosmetycznych i upiększających, takich jak: zabiegi tatuażu, przekłuwanie uszu i innych części ciała, zabiegi kosmetyczne oraz podczas wstrzykiwania narkotyków dożylnych. Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C może wystąpić również na drodze kontaktów seksualnych, jednak zakażenia te są rzadkie, określa się je na około 2% przypadków.

Drogi zakażenia wirusem HBV są podobne. Poza zakażeniami krwiopochodnymi wirusem typu B można zakazić się poprzez wszystkie wydzieliny organizmu tj. ślinę, spermę, śluz szyjkowy. Wśród młodych osób w przedziale wiekowym 18-25 lat do zakażenia bardzo często dochodzi poprzez niezabezpieczone kontakty seksualne, dożylne przyjmowanie narkotyków (wśród wszystkich zakażonych 40% stanowią narkomani). Wirusem HBV może zakazić się każdy, kto nie został przeciw niemu zaszczepiony.
Obecnie możliwość zakażenia wirusem HCV lub HBV w wyniku przetoczenia krwi została niemal w 100% wyeliminowana w związku z kwalifikacją dawcy dokonywaną przez lekarza oraz badaniami każdego dawcy w kierunku markerów wirusowych.

Kobiety w ciąży z infekcją HCV lub HBV mogą zakażać noworodki w czasie porodu, dlatego też wszystkie kobiety ciężarne powinny być przebadane w kierunku obecności we krwi przeciwciał HCV i przeciwciał HBV. Jeżeli kobieta jest zakażona HBV, to jej dziecko, oprócz standardowego szczepienia przeciwko WZW B, powinno dodatkowo, w pierwszej dobie po urodzeniu, otrzymać odpowiednią dawkę immunoglobuliny zawierającej przeciwciała anty-HBs.

Zakażenia wirusami hepatotropowymi w tym HCV i HBV stanowią ogólnoświatowy problem kliniczny, epidemiologiczny i społeczny. Według szacunków WHO, przy braku właściwej terapii, liczba zgonów spowodowanych WZW C i WZW B w najbliższych latach zwiększy się kilkukrotnie.

Odbiór wirusowego zapalenia wątroby typu C oraz typu B przez społeczeństwo polskie jest bardzo negatywny. Mimo, że zakażenie w większości przypadków nie wynika z ryzykownych zachowań, WZW C i WZW B są postrzegane jako choroby stygmatyzujące.

W Polsce nadal problemem nadrzędnym jest zbyt niska wykrywalność zakażeń HCV i HBV. Poprawy wymaga również dostęp do leczenia WZW. W niektórych regionach Polski czas oczekiwania na leczenie wynosi nawet 8–10 lat. Wielu ludzi oczekujących na terapię prawdopodobnie nie doczeka się jej wcale. Sytuację mogłoby zmienić wdrożenie spójnej strategii zwalczania WZW i systemowych rozwiązań, proponowanych m.in. w Narodowym Programie Zwalczania Zakażeń HCV oraz Europejskich Rekomendacjach skutecznego postępowania z WZW B. Decyzje w tym zakresie leżą w rękach Ministerstwa Zdrowia.

Tomasz Raczyk
O Tomasz Raczyk 255 artykułów
Nazywam się Tomasz Raczyk. Od lat moim zamiłowaniem jest medycyna alternatywna i filmowanie ptaków w przyrodzie. Ukończyłem studia medyczne z wynikiem bardzo dobrym. Obecnie piszę praca doktorską. W wolnych chwilach montuje filmy o przyrodzie.

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*